2019 

 

Xoş arzularla yubilyarları

TƏBRİK EDİRİK!

 

 80 illik yubileyi ilə: 

 

Ssenarist

Alla Axundova

27.10.1939


80 illik yubileyi ilə: 

Rəssam
Rafiz Rza
30.03.1939
 

 

80 illik yubileyi ilə: 

j

Rejissor, Ssenarist
Rüstəm İbrahimbəyov
05.02.1939
 

  80 illik yubileyi ilə: 

 

Ssenarist

Svetlana İsmayılova
06.03.1939


 80 illik yubileyi ilə:  

 
Operator
Sərdar Vəliyev
14.04.1939

75 illik yubileyi ilə: 

  
Rejissor
Əbdül Mahmudov

15.05.1944


 75 illik yubileyi ilə: 

  

Rejissor

Oqtay Əlizadə

04.08.1944

 
70 illik yubileyi ilə:

  
Operator

Azər Salayev
17.05.1949

 

70 illik yubileyi ilə: 

Ssenarist
Natiq Rəsul-zadə
05.06.1949
 

70 illik yubileyi ilə: 

Operator
Vaqif Bağırov
02.09.1949
 

 60 illik yubileyi ilə: 

Kinoperator

     Rövşən Quliyev
   11.11.1959

 50 illik yubileyi ilə:  

Rejissor

Emin Mirabdullayev

13.08.1969


50 illik yubileyi ilə:

Rejissor (cizgi film)
Cavid Əhədov

05.05.1969


45 illik yubileyi ilə: 

Rejissor

Əli İsa Cabbarov

20.09.1974


40 illik yubileyi ilə: 

Rejissor

Vüqar Həmidov

29.01.1979 


40 illik yubileyi ilə: 

Rejissor

Emil Babayev

01.05.1979  


35 illik yubileyi ilə: 

Rejissor

Murad Muradov

24.06.1984 

   

 

 

 

   YADDAŞIMIZ! 

 
 
 
 
Rejissor
 
Tofiq Tağızadə
 
 
1919
 
 
100  
  

Rejissor
Fikrət Əliyev
   
   
12.12.1939 

 80  


 
 Rejissor
Hafiz Fətullayev
 

     
 
24.02.1944
 
 
 
 
 
 

 75   


Rejissor
 Operator
 
Valeri Kərimov
 
 
01.11.1949
     70
   
 
 

 
Хəbərlər

«Müəllif hüquqları sahəsində Qanunvericiliyin və icra mexanizmlərinin» monitorinqinin nəticələrinin analizi

 

      Professional Kinorejissorlar Gildiyası, Açıq Cəmiyyət İnstitutun Yardım Fondunun dəstəyi ilə «Müəllif hüquqları sahəsində Qanunvericiliyin və ijra mexanizmlərinin» monitorinqini, MQT Forumu və Müstəqil Hüquq Mərkəzinin nümayəndələrinin iştrakı ilə keçirmişdir, Monitorinq iki istiqamətdə aparılmışdır: Qoyulan movzu ətrafında intelektual sahədə çalışan respondentlər arasında sorğu aparılmış və audiovizual sahədə son 5 il ərzində mövjut vəziyyətin monitorinqi keçirilmişdir.

      Qoyulan movzu ətrafında intelektual sahədə çalışan 235 respondent sorğu anketin suallarına yazılı və ya şifahi yolla javab vermişlər. Respondentlərin ixtisas üzrə tərkibi: 28%-i kinorecissor, 15,1% ssenarist, 14,3% operator, 10,8% rəssam, 9,8% prodüsser, 7% bəstəkar, 6% hüquqşunas və 8%-i audiovizual sahələrin digər nümayəndələri təşkil edir. Onlardan  35 yaşa qədər olanlar 39,5%, 35-50 yaşa qədər olanlar 37,1% və 50 yaşdan yuxarı olanlar 23,4% təşkil edir və  93,5%-i ali təhsilli, 6,5%-i isə orta ixtisas təhsillidirlər. 

       Sorğuda iştrak edənlərin anjaq 31%-i müəlliflik hüququ sahəsindəki qanunvericiliklə tanış olduqlarını və onlardan 8,3%-i qanunun işlədiyi və 9% qanunun  beynəlxalq standartlara uyğun olduğunu bildirmişlər. Respondentlərin anjaq 8,3%-ni dövlət orqanların fəaliyyəti və 18,1%-ni isə ijtimai təşkilatların fəaliyyəti qane edir. Müəllif hüquqları pozulmuş 51,8% sorğu iştrakçısının anjaq 7,1%-i hüquqlarını bərpa edə bilmişdir.

   Müəllif hüquqları sahəsində qanunverijiliyə dəyişiklik etməyə ehtiyaj varmı sualına isə respondentlərin 93,8% müsbət javab vermiş, onların 81,2%-i isə dəyişikliklərlin istiqamətlərini  birbaşa və ya dolayısı təkliflərlə qanunun dünya tələblərinə və beynəlxalq standartlara uyğunlaşmasınında gördüklərini bildirmişlər.

   Audiovizual sahədə mövjud vəziyyətin monitorinqi nətijələri, müəllif hüquqları pozulması ilə bağlı yaranmış təsəvvürləri pozaraq göstərdi ki, müəllif hüquqları təkjə Audiovizual əsərin istifadəsi zamanı yox (55%),  əsərin yaradılması zamanı da təsir ediji dərəjədə (45%) pozulur.

Audiovizual əsərlərin istehsalına qoyulan vəsaitin əsas hissəsi dövlət investisiyası olduğundan və onların istifadəsi normativlər əsasında həyata keçirildiyindən pozuntuların əsas hissəsi də 68%-i dövlət investisiyası istiqamətindədir. 32%-i isə şəxsi maliyyə qoyuluşu istiqamətinə düşür.  Audiovizual əsərlərin istifadə sahələri əsasən şəxsi sektorun payına düşdüyündən pozuntuların əsas hissəsidə 91%-ə şəxsi sektorun payına, dövlət sahələrində isə pozuntuların həjmi jəmi 9%-dir.

    Audiovizual əsərlərin istifadə sahələri üzrə müəllif hüquq pozuntuların əsas hissəsi şəxsi məqsədlərlə istifadəsi sahəsnə düşür 56%.  1996-jı ildə qəbul olunmuş «Müəllif hüquqları və əlaqəli hüquqlar haqqında» qanunun 17-ji maddəsinə görə əsərlərdə və fonoqramlardan şəxsi məqsədlər üçün istifadəsinə görə müəlliflərin qonorar almaq hüququ vardır və bu qonaorarı audiovizual əsərlərin surətçıxarılması üçün istifadə olunan avadanlığın (audio və videomaqnitofonlar, başqa avadanlıq) və maddi daşıyıcıların (səs və (və ya) videolent və kassetlər, lazer diskləri və digər maddi daşıyıcılar) idxalçısı  tərəfindən ödənilməlidir. Bu günə qədər heç bir idxalçı bir qəpik belə ödəməmişdir. Kinotetrların payına 4%, efir və kabel televiziyasında əsərlərin istifadəsi ilə bağlı pozuntuların payı 25% və bu pozuntuların  lideri İTVkanalıdır, əsərlərin video kasset və disklərdə kütləvi yayımında isə pozuntular 15%-dir. 

       Monitorinqin nətijələri  müəlliflərin şəxsi (qeyri-əmlak) hüquqlarının, əmlak (iqtisadi) hüquqlarına nisbətən (48%)  daha çox pozulduğunu və 52% olduğunu göstərdi. Bu isə istifadəçilərin müəllif hüquqlarına səthi yanaşması və bu hüquqların anjaq qonorar ödəməklə bitdiklərini düşündüklərinə dəlalət edir.

    Rəqəmsay texnoloqiyasının inkişafı istifadəçilərin audiovizual əsərlərə müdaxilə edilməsi imkanlarını genişləndirir və bu da onlar tərəfindən müəllif hüquqlarının pozulmasının yeni-yeni formalarını ortaya çıxardır. Hər hansı bir vizual təsvirə başqa səsin əlavə olunması, təsvirin ixtisar olunması (6%), əsərin formatının dəyişdirilməsi (3%), əsərlərin fraqmentlərindən ijazəsiz və müəllifin və əsərin adını göstərmədən istifadəsi (20,5%) və digər pozuntular rəqəmsay texnoloqiyasının imkanlarının genişlənməsinin nətijəsidir.

     Xüsusi ilə audiovizual əsərə yazılmış musiqi əsərlərindən qeyri-qanuni istifadəsi müəllif hüquqların ümumi pozuntularının 23%-ni, audiovizual əsərin ijazəsiz istifadəsi isə 25%-ni  təşkil edir.

    Bizim zənnimizjə, ölkəmizdə müəllif hüquqi sahəsində mövjut vəziyyətin ümumi mənzərəni əks etdirən monitorinqin nətijələri, qanunverijiliyin təkminləşdirilməsində, bu sahədə fəaliyyət göstərən dövlət və ijtimai təşkilatların fəaliyyətində, istehsalçılar və istifadəçilər tərəfindən müəlliflərlə müqavilə münasibətləri qurulduqda və s. istiqamətlərdə  istifadə oluna bilər.

Monitorinqin nətijələrinin analizi ilə bağlı təkliflər:

1. Müəlliflərin, istehsalçıların və istifadəçilər arasında müəllif hüquqların qanunverijiliyi sahəsində maarifçiliyi artırmaq. (müəlliflər üçün internet saytın hazırlanması, büllitenlərin çapı)

2. Mətbuatda müəllif hüquqları ilə bağlı təbliğatın aparılmasını güjləndirmək.

3. Azərbayjan Respublikası Müəllif hüquqları Agentliyinə «Müəllif hüquqları qanunverijiliyi ilə bağlı təkliflər paketi təqdim etmək.

4. Audiovizual əsərlərin istifadəsi ilə bağlı nəzarəti artırmaq.

5. Müəllif hüquqların pozulması ilə bağlı informasiyanın mütamadi olaraq internet saytında və mətbuatda əks etdirmək.